Trong 1 tuần, Ngân hàng Nhà nước ra liền 3 quyết định tưởng rời rạc. Nhưng ghép lại, mình nghĩ đây là một đợt bơm tiền vào hệ thống — mà không cần in thêm một đồng nào. Vì sao? Và nhà đầu tư nên đọc tín hiệu này thế nào?
Ba mảnh ghép gồm: một, nới trần vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn từ 30% lên 40%; hai, cho tính một phần tiền gửi Kho bạc vào tỷ lệ LDR; ba, loại dư nợ mới của 18 đại dự án ra khỏi cách tính room tín dụng. Nhìn riêng thì kỹ thuật, nhưng ghép lại là cùng một mục tiêu: đẩy thêm tín dụng ra nền kinh tế.
Các dự án hạ tầng lớn được loại bỏ tính Room tín dụng. Nguồn: NHNN
Cơ chế: cùng một nền vốn, tạo ra nhiều tín dụng hơn. Hãy hình dung hệ thống ngân hàng như một cái bể. Mảnh ghép một nâng trần dùng vốn ngắn hạn cho vay dài hạn từ 30% lên 40%, nghĩa là từ cùng một lượng tiền gửi, ngân hàng được phép bơm ra nhiều khoản vay dài hơn — đây là mức của giai đoạn 2020 đến 2021, sau khi đã bị siết dần về 30% từ tháng 10/2023. Mảnh ghép hai cho tính 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc vào mẫu số LDR, làm tỷ lệ này giảm xuống và mở thêm chỗ để cho vay; riêng Vietcombank và BIDV theo ước tính của Vietcap mỗi bên có thêm khoảng 31.493 tỷ đồng dư địa nếu áp trần LDR 85%. Mảnh ghép ba còn mạnh hơn: dư nợ mới của 18 dự án thuộc Vingroup, Sun Group và Masterise, tổng nhu cầu vốn hơn 752.000 tỷ, được đặt ra ngoài hạn mức tăng trưởng tín dụng. Cộng lại, đây là một lượng tín dụng được cộng thêm vào nền kinh tế — bản chất chính là bơm tiền, nhưng do hệ thống tự tạo ra chứ không phải NHNN in ra.
Đây mới là phần cốt lõi. Tại sao NHNN không bơm thẳng bằng cách hạ lãi suất hay bơm mạnh qua thị trường mở? Vì nếu làm vậy, tiền đồng dư thừa sẽ đè lên tỷ giá, trong khi Fed vẫn neo lãi suất 3,5 đến 3,75% và lãi suất VND đã 8 đến 9%. Thực tế tháng 6, quy mô bơm qua kênh OMO đã co từ đỉnh khoảng 450.000 tỷ xuống còn quanh 330.000 tỷ, có phiên lãi suất qua đêm liên ngân hàng vọt lên 9 đến gần 11%. Các tổ chức tài chính lớn cho rằng ưu tiên hàng đầu của NHNN hiện nay vẫn là ổn định tỷ giá, và dư địa chính sách tiền tệ gần như đã cạn. Mặt khác, lãi suất đang ở vùng cứng đầu và khó hạ sâu trong vài tháng tới. Khi không thể bơm trực tiếp, NHNN chuyển sang nới các tỷ lệ an toàn — tức để hệ thống tự bơm tín dụng. Đó là lý do mình gọi đây là bơm tiền gián tiếp.
Diễn biến mặt bằng lãi suất liên ngân hàng
Điều kiện cần, chưa phải điều kiện đủ: bơm tiền chưa chắc thành sóng bền. Với nhà đầu tư, nhiều tín dụng hơn nghĩa là dòng tiền tiềm năng dồi dào hơn cho tài sản — cổ phiếu, bất động sản. Nhưng đây chỉ là điều kiện cần, không phải điều kiện đủ. VDSC lưu ý các biện pháp kỹ thuật như tính tiền gửi Kho bạc vào LDR chỉ giảm áp lực tạm thời, chưa xử lý gốc rễ là mất cân đối huy động và tín dụng: đến cuối tháng 5, tín dụng đã tăng 5,71% nhưng huy động chỉ 2,98%, kéo LDR toàn hệ thống lên khoảng 115%. Bơm thêm cung tín dụng trong khi huy động không theo kịp sẽ đẩy lãi suất huy động lên và bào mòn biên lãi ròng của chính ngân hàng. Đồng thời, nới trần 40% làm tăng rủi ro lệch kỳ hạn — chính lý do nó từng bị siết về 30%. Lịch sử cho thấy thanh khoản dâng có thể nâng mọi con thuyền: giai đoạn 2020 đến 2021 tiền rẻ thổi VN-Index từ vùng 660 lên quanh 1.500 điểm, nhưng kèm theo đó là bong bóng đầu cơ và đợt siết năm 2022 khiến thị trường lao dốc. Trên thế giới, các đợt nới lỏng định lượng của Fed cũng đẩy mọi loại tài sản đi lên, để rồi điều chỉnh mạnh khi lạm phát buộc thắt chặt. Tiền vào đúng sản xuất thì tạo sóng bền; tiền chỉ chạy vào tài sản thì tạo bong bóng.
Tỷ trọng cho vay trung và dài hạn các ngân hàng. Nguồn: chứng khoán KB
Tóm lại, chuỗi động thái này là một đợt mở van tín dụng có chủ đích, phục vụ mục tiêu tăng trưởng cao — một tín hiệu nới lỏng đáng chú ý. Nhưng nó thành sóng thật hay chỉ là kỳ vọng còn phụ thuộc vào việc tiền có chảy đúng chỗ, huy động có theo kịp, và tỷ giá cùng lạm phát có được giữ ổn định hay không.
Nội dung trong video chỉ mang tính chất tham khảo và phục vụ mục đích giáo dục tài chính, KHÔNG phải là khuyến nghị đầu tư cá nhân. Các mã cổ phiếu và tổ chức được nhắc tới chỉ là ví dụ phân tích, không phải gợi ý mua/bán. Nhà đầu tư tự chịu trách nhiệm với quyết định của mình. (ISG Trading — cập nhật ngày 24/06/2026)
#BomTien #NganHangNhaNuoc #RoomTinDung #LDR #TyGia
